İngiltere'de A-Level ve
UCL Ön Kabulü:
Gerçek Bir Öğrencimizin Gözünden

Yurtdışında okumak benim küçüklükten beri olan, fakat seslendirmeye cüret dahi edemediğim bir hayaldi. Çünkü ne yurt dışına bağlantılı bir okulum vardı, ne de yurtdışı ile ilgili bilgim. Bana uçuk bir hayal gibi geliyordu. Benim serüvenim babamın hayaliyle başladı, onun bir hayaliyle buralara geleceğimi tahmin bile edemezdim.

Türkiye'de sıradan bir Anadolu lisesindeydim. İngilizce eğitimi beni bu süreç için pek de hazırlamamıştı. Böylesine homojen bir ortamdan çıkıp hem kültürel hem de değerler açısından benden oldukça farklı insanların bulunduğu bir yere geçince ister istemez afalladım. Çünkü hayatımda ilk kez kendimi tamamen yabancı hissettiğim bir ortamın içindeydim.

Türkçede kaymak gibi akan kelimeler, İngiltere'ye geçince durmaya başladı. Türkçede hiç düşünmeden yaptığım esprilerin yerini, daha fazla düşünmeyi gerektiren sohbetler aldı. Okulda tanınan ve sevilen biriyken, kendimi yeniden tanıtmam ve yeni insanlarla iletişim kurmam gerekti. Ben orada yabancıydım. Sanki herkes yaptığım dil hatalarını görecek ve beni küçük görecek diye ödüm patlıyordu.

A-Level'larımı Cambridge'deki St Andrews College'da yaptım. Bu okula ajansımın yönlendirmesiyle gittim. Bir okul seçeneğimiz daha vardı; ancak orası tamamen sınav odaklıydı ve benim okulumdan çok daha pahalıydı. Şimdi dönüp baktığımda, iyi ki orayı seçmemişim diyorum.

Eğitim kalitesi mükemmeldi diyemem ama öğrencilere sunduğu esneklik konusunda gerçekten başarılı bir okuldu. Normalde A-Level yaparken birçok okul ya GCSE sınavlarına girmenize ya da istediğiniz kadar A-Level dersi almanıza izin vermiyor. Bu da okulun benim için en beğendiğim özelliklerinden biriydi.

Başarısız olmaktan korkuyordum. Ailem benim için bu kadar uğraşmış, hem maddi hem de manevi olarak büyük bir yükün altına girmişken başarısız olmak bana bir seçenek gibi gelmiyordu. Her ne kadar bir ajansla çalışıyor olsak da bizim için her şey büyük bir bilinmezlikti. Sonuçta yaşamadan hiçbir şeyi tam anlamıyla bilemezsiniz. Bilinmezlik insana ne kadar heyecan verse de çoğu zaman beraberinde stresi de getiriyordu.

A-Level'da matematik, fizik, kimya, biyoloji ve Türkçe derslerini seçtim. Normalde üç A-Level dersi üniversite başvuruları için fazlasıyla yeterli oluyor. Ben ise seçeneklerimi açık tutmak istediğim ve derslerin birbirini tamamladığını düşündüğüm için daha fazla ders almayı tercih ettim. Biyomedikal mühendisliği okumak istediğim için matematik ve fizik zaten almam gereken temel derslerdi.

Açıkçası A-Level'ı GCSE ile kıyaslamak biraz haksızlık olur. A-Level'da konuların çok daha derinine iniyorsunuz. Hem akademik olarak daha karmaşık hem de çok daha yoğun ve stresli bir süreç. İki program arasında gerçekten dağlar kadar fark var. Bu yüzden sadece GCSE'de bir derste başarılı olmanız, A-Level'da da aynı başarıyı göstereceğiniz anlamına gelmiyor. Maalesef aradaki seviye farkı düşündüğünüzden çok daha büyük.

Başarı göreceli bir kavram. Kendimi çok başarılı biri olarak görmüyorum. Fakat başladığım noktaya dönüp baktığımda, geldiğim yerle aradaki farkın göz ardı edilemeyecek kadar büyük olduğunu düşünüyorum. Bence bunu sağlayan en önemli şey, "Hallederiz bir ara" düşüncesinden çıkıp "Hallediyorum" zihniyetine geçebilmekti. Bir şeyi sürekli ertelemek yerine, o an harekete geçmeyi öğrendim. Benim en büyük itici gücüm ise stres oldu. Kendimden beklentilerim, her zaman kendimi biraz daha ileri itmemi sağladı.

Aslında çok klasik bir çalışma düzenim vardı. Ödevlerimi her zaman gününde yapardım. Konuları işledikten sonra PMT adlı internet sitesinden o konuyla ilgili sorular çözerdim. AS Level'ın sonlarına doğru ise yine aynı siteden geçmiş yılların AS sınavlarını (past papers) çözmeye başladım.

Kesinlikle ama kesinlikle süre tutarak çalışmayı öneriyorum. Soruları çözerken her bir puan (mark) için yaklaşık bir dakika ayırmaya çalışıyordum. Hatta mümkün olduğunca sınav süresinden daha kısa sürede bitirmeyi hedefliyordum.

Past paper'ları bir arkadaşımla birlikte çözüyorduk. Yan yana oturup gerçekten sınavdaymışız gibi sessizce tamamlıyor, ardından mark scheme üzerinden cevaplarımızı kontrol ediyorduk. Yapamadığımız soruları birbirimize anlatıyor, hâlâ zorlandıklarımızı bir deftere not alıyorduk.

Hiçbir zaman "Bugün beş saat çalışacağım" gibi bir hedef koymadım. Benim için önemli olan süre değil, o gün tamamlamam gereken görevlerdi.

Beni en çok zorlayan ders fizikti. Bunun en büyük sebebi, hayatım boyunca fiziği yazılı olarak açıklamamı gerektiren bir eğitim sisteminde bulunmamış olmamdı. Hesaplama ve işlem soruları benim için her zaman daha kolaydı. Fakat konu açıklamaya ve düşünceyi yazıyla ifade etmeye gelince işler zorlaşmaya başlıyordu.

Zamanla şunu fark ettim: Her dersin kendine özgü bir çalışma yöntemi var. Örneğin biyoloji, büyük ölçüde mark scheme odaklı çalışılması gereken bir dersken; matematik bol bol soru çözerek öğreniliyor. Bence en önemlisi ise kendi öğrenme stilinizi keşfetmek.

Öğretmenlerden en çok çözdüğüm past paper'ları kontrol etmelerini isteyerek faydalandım. Ders dışında onlara çözdüğüm sınavları götürüyor, puanlamalarını rica ediyordum.

Sınavlara yaklaşık üç ay kala özel ders almaya başladım ve bunun bana çok büyük katkısı oldu. Aslında konuları biliyordum; yaşadığım asıl problem, bildiklerimi sınavın istediği şekilde cevaplayamamaktı. Hocam da bana tam olarak bunu nasıl yapmam gerektiğini öğretti.

A-Level'ın ikinci senesinde, okullar başladıktan sonra erken başvuru yapabilmek için zaten yoğun bir çalışma temposuna girmiştim. O süreçte, dünyada da oldukça prestijli bir yere sahip olan UCL'ye başvurmaya karar verdim. Okulun prestiji ve bana sağlayabileceği imkânlar beni çok çekti.

UCAS, Birleşik Krallık'taki üniversite başvurularının yapıldığı sistem. Türkiye'den başvuranlar için aslında süreç çok farklı değil. Tek fark, yerli öğrencilerle uluslararası öğrencilerin farklı kontenjanlarda değerlendirilmesi. Bu yüzden uluslararası öğrenciler arasında rekabet daha yüksek olabiliyor.

UCAS üzerinden en fazla beş üniversiteye başvurabiliyoruz. Personal statement, pasaport bilgileri ve diğer gerekli belgeler sisteme yükleniyor. Öğretmenlerimiz de referans mektuplarını aynı sistem üzerinden gönderiyor ve tahmini A-Level notlarımızı (predicted grades) giriyorlar. Başvuru ücretini (28 pound) ödeyip öğretmenlerimiz onayladıktan sonra dosyamız üniversitelere gönderiliyor.

Biyomedikal mühendisliğine başvurdum. Yazdığım EPQ'nun konusu da "Ampute Edilmiş Hastalarda Hayalet Ağrısının Tedavileri" idi. Bu araştırmayı yaparken bu alanın beni ne kadar heyecanlandırdığını fark ettim. Aynı zamanda gelecekte geliştireceğim teknolojilerle insanların hayatına dokunabilme fikri de bu bölümü seçmemde büyük rol oynadı.

Personal statement benim için oldukça zorlayıcıydı. Çünkü yaklaşık 4.000 karakter içinde kendinizi anlatmanız gerekiyor. Ben anlatmayı seven ve paylaşacak çok şeyi olduğunu düşünen biri olduğum için, en önemli noktaları seçip geri kalanları elemek benim için en zor kısımdı.

Personal statement'ımda sadece akademik başarılarımdan bahsetmedim. Beni iyi bir biyomedikal mühendisi yapacağını düşündüğüm deneyimlerime de yer verdim. Yazdığım makale, hastanelerde yaptığım gönüllü çalışmalar ve okul öğrenci birliğindeki görevlerim bunlardan bazılarıydı. Bunları mümkün olduğunca somut örneklerle anlatmaya özen gösterdim.

Açıkçası ilk başta inanamadım. Sonuçta kabul oranı oldukça düşük bir üniversiteydi. Haberi gördüğümde hem büyük bir şaşkınlık hem de tarifsiz bir mutluluk yaşadım.

Ön kabul şartı olarak matematikten A, fizikten A ve diğer fen derslerimden birinden de A almam isteniyordu. Ayrıca IELTS'ten en az 6.5 puan şartı vardı. IELTS sonucumu daha önce göndermiştim, bu yüzden geriye sadece A-Level sonuçlarını beklemek kalmıştı.

Zorlu ama bir o kadar da öğretici bir süreç sizi bekliyor. Elinizden geleni yaptıktan sonra sürekli en kötü senaryoyu düşünmenin size bir faydası olmayacak. Sorumluluk almaktan korkmayın. Zorlanacaksınız, hata da yapacaksınız. Ama bütün bunlar sizi geliştiren şeyler olacak.

"A-Level matematiğini ilk seneden ver, Türkçe A-Level'ı daha dikkate al ve korkma. Her şey olacağına varır."